Angioom (kersenwratje): symptomen, oorzaken & behandeling

Een angioom is een goedaardig vaatgezwel dat ontstaat in de huid. Het bestaat uit een cluster van kleine bloedvaatjes die vlak onder het huidoppervlak liggen en zorgen voor de typische rode tot paarse kleur. Huidangiomen zijn vrijwel altijd onschuldig en verdwijnen niet vanzelf, maar hoeven ook niet behandeld te worden.

Je kunt een huidangioom kennen onder verschillende namen: kersenwratje, cherry angioma, ruby spots, angioma senilis of bloedblaartjes.

Seniel angioom (kersenwratje)

Het meest voorkomende type bij volwassenen. Een seniel angioom is een glad, helder rood tot paars bultje van 1 tot 5 mm, dat vooral verschijnt na het 40e levensjaar. De term "seniel" verwijst naar het vaker voorkomen bij huidveroudering en niet naar een ziektebeeld.

Spider naevus (stervormig angioom)

Een spider naevus is een centrale rode stip met uitstralende bloedvaatjes, wat lijkt op een spinnetje. Ze komen vaak spontaan voor bij gezonde personen en kunnen familiaal voorkomen. Daarnaast worden ze ook vaker gezien tijdens zwangerschap en in sommige gevallen bij leveraandoeningen.

Hemangioom (aardbeivlek)

Een hemangioom is een goedaardig vaatgezwel dat vaak voorkomt bij baby's en jonge kinderen. De meeste hemangioemen verdwijnen grotendeels in de loop van de kindertijd, meestal tegen de leeftijd van 5 tot 10 jaar.

Belangrijk onderscheid: angio-oedeem is een volledig andere aandoening. Het betreft een acute zwelling van de huid en slijmvliezen, meestal allergisch of medicamenteus van oorsprong, en geen vaatgezwel. Angiomen in inwendige organen, zoals lever, hersenen of wervelkolom, vallen afhankelijk van de context doorgaans onder de opvolging van andere specialismen.

Seniele angiomen komen zeer frequent voor en nemen duidelijk toe met de leeftijd. Ze ontstaan waarschijnlijk door een combinatie van huidveroudering, genetische aanleg en omgevingsfactoren zoals UV-schade. Er is geen bewezen dieet of leefstijlkeuze die het ontstaan van seniele angiomen voorkomt of versnelt.

Het ontstaan van een spider naevus is multifactorieel, met onder meer hormonale invloeden zoals verhoogde oestrogeenspiegels tijdens zwangerschap of bij het gebruik van oestrogeenbevattende medicatie. Ook kunnen ze geassocieerd worden met leveraandoeningen, al komen ze eveneens vaak voor bij gezonde personen.

Een hemangioom bij een baby ontstaat door abnormale groei van bloedvaatjes in de eerste weken na de geboorte. De exacte oorzaak is niet bekend.

Door erfelijke aanleg kunnen er na verwijdering van een angioom op dezelfde of andere plekken nieuwe angiomen ontstaan. Dit is een normaal fenomeen en geen teken van een onderliggende ernstige aandoening.

Een seniel angioom is een glad, helder rood tot paars bultje van 1 tot 5 mm. Op lichte huid is het duidelijk zichtbaar als een rood puntje of bultje. Op donkere huid kan het bultje donkerder van kleur zijn of minder opvallend. Een kenmerkend teken: als je het bultje licht indrukt met een glas, blancheert het tijdelijk. Dat komt doordat de bloedvaatjes even worden weggeduwd.

Een spider naevus is te herkennen aan een centrale rode punt met uitstralende bloedvaatjes, als de poten van een spin. Het bultje voelt zacht aan.

Wanneer is een bultje verdacht?

Als een angioom gaat bloeden, van kleur verandert of snel groeit, is dermatologische controle altijd aangewezen. Twijfel je of het een angioom is of iets anders, zoals een moedervlek? Een gecertificeerde Skindr-dermatoloog beoordeelt het binnen 48 uur.

Seniele angiomen verschijnen het vaakst op de romp: borst, buik en rug. Maar ook armen, hals en gezicht zijn veelvoorkomende plekken. Ze kunnen op elk lichaamsdeel voorkomen, maar worden zelden gezien op handpalmen en voetzolen.

Een spider naevus verschijnt typisch op het gezicht (wangen en neus), de hals, de bovenste borstkas en soms de handen. Tijdens zwangerschap kunnen spider naevi frequenter voorkomen en zich ook uitbreiden naar de romp.

Bij baby's met een hemangioom zit de aardbeivlek in 50% van de gevallen op het hoofd of de hals, maar het kan op elk lichaamsdeel optreden.

Een angioom hoeft niet behandeld te worden. Het is een goedaardige aandoening die in de meeste gevallen geen klachten geeft. Behandeling is een keuze: cosmetisch (als je het storend vindt) of medisch (als het angioom regelmatig bloedt door wrijving of kleding).

De meest gebruikte methode is laser. Lasers zoals de V-beam (pulsed dye laser) en de KTP-laser zijn specifiek ontworpen voor het sluiten van bloedvaatjes in de huid. De behandeling is snel, het resultaat zichtbaar na een tot drie sessies, en het litteken is minimaal tot afwezig.

Elektrocoagulatie brandt het vaatje dicht. Deze methode werkt goed voor kleine angiomen en is snel en effectief. Curettage of shave-excisie schaaft het angioom af. Cryotherapie (bevriezing met vloeibare stikstof) is minder nauwkeurig voor vaatjes maar een optie voor bepaalde gevallen.

Na de behandeling: vier weken geen intensieve zonblootstelling op het behandelde gebied en gebruik dagelijks een hoge zonbescherming (SPF 50).

Wanneer naar een dermatoloog? Bij twijfel over de aard van het bultje, als het regelmatig bloedt, snel groeit of van uiterlijk verandert, of als je het cosmetisch storend vindt.

Kosten en terugbetaling in Belgie: verwijdering om cosmetische redenen wordt in de meeste gevallen niet terugbetaald door het RIZIV. Bij een medische indicatie (herhaaldelijk bloeden, diagnostische twijfel) kan eventueel vergoeding worden aangevraagd.

Via Skindr krijg je binnen 48 uur een beoordeling van een gecertificeerde dermatoloog, zonder doorverwijzing of wachtkamer. Wil je weten wanneer een huidverandering verdacht is? Lees meer op onze pagina over melanoom om rode vlaggen op de huid beter te herkennen.

Zelf een angioom verwijderen is geen goed idee. Een angioom bestaat uit kleine bloedvaatjes. Als je het probeert weg te prikken, te snijden of te krabben met een nagel of scheermesje, riskeer je bloeding, infectie en een blijvend litteken.

Geen enkele creme, zalf of huidverzorgingsproduct verwijdert een angioom. Ze kunnen de rode kleur niet aanpakken: die zit in de bloedvaatjes diep in de huid, niet in de bovenste huidlaag.

De reden waarom professionele behandeling de voorkeur verdient, gaat verder dan het verwijderen zelf: een dermatoloog bevestigt eerst dat het om een goedaardig angioom gaat en sluit andere aandoeningen, zoals huidkanker, uit. Als je een bultje wilt laten verwijderen, is een dermatoloog de juiste eerste stap.

Is een angioom kwaadaardig?

Nee. Een huidangioom is vrijwel altijd goedaardig. Bij twijfel over de aard van het bultje, als het regelmatig bloedt, snel groeit of van uiterlijk verandert, laat het dan controleren door een dermatoloog.

Kan ik een angioom zelf verwijderen?

Dat wordt afgeraden. Zelf prikken of snijden geeft een hoog risico op bloeding, infectie en litteken. Een dermatoloog verwijdert een angioom veilig, vaak via laser of elektrocoagulatie.

Hoe wordt een angioom verwijderd?

De meest gebruikte methoden zijn laser en elektrocoagulatie. Het is een snelle ingreep, meestal in een sessie, vrijwel pijnloos na verdoving.

Wordt het verwijderen terugbetaald in Belgie?

Cosmetische verwijdering wordt in de meeste gevallen niet terugbetaald door het RIZIV. Bij een medische indicatie (herhaaldelijk bloeden, diagnostische twijfel) kan vergoeding eventueel worden aangevraagd.

Kunnen kinderen ook angiomen hebben?

Ja. Hemangioemen (aardbeivlekken) komen voor bij baby's en kleuters. Ze verdwijnen in de meeste gevallen spontaan voor het zevende levensjaar. Seniele angiomen komen vrijwel uitsluitend voor bij volwassenen.

Wat is het verschil tussen een angioom en angio-oedeem?

Dat zijn volledig andere aandoeningen. Een angioom is een goedaardig vaatgezwel in de huid. Angio-oedeem is een acute zwelling van de huid en often ook de slijmvliezen, die plots ontstaat en meestal weer spontaan verdwijnt.

Kan Skindr helpen bij een angioom?

Ja. Via Skindr beoordeelt een gecertificeerde dermatoloog jouw angioom op basis van foto's, binnen 48 uur. Je ontvangt advies over de beoordeling, urgentie en behandelopties, zonder doorverwijzing via de huisarts.

• DermNet NZ - Angioma
• Skindr dermatologen (medisch geverifieerd)